اختصاصی/
پاسخ سوالات مسابقه ملی اخلاق در تجارت منتشر شد
پاسخ سوالات مسابقه ملی اخلاق در تجارت بر روی وبسایت وزارت بازرگانی قرار گرفت.
به گزارش شبکه اطلاعرسانی بازرگانی ایران(شابا) این مسابقه به همت اداره کل روابط عمومی وزارت بازرگانی در قالب سوالات تستی و تشریحی با هدف آشنایی مردم و تجار با قوانین تجارت برگزار شد.
شرکت در این مسابقه برای همه تجار، صنعتگران، اعضای صنوف و نیروهای شاغل در حوزه تجارت و بازرگانی و عموم مردم آزاد بود.
بر اساس این گزارش با توجه به اهمیت مسائل اخلاقی در تجارت و به طور کلی در اقتصاد بینالمللی، و نتایج بررسیهای انجامشده مبنی بر بالاتر بودن میانگین سود شرکتهای رعایتکننده رهنمودهای اخلاقی، معیارها و ضوابط شناخته شده اخلاق حرفهای، روابط عمومی وزارت بازرگانی بر آن شد تا برای اولین بار با برگزاری مسابقه سراسری اخلاق در تجارت، بر اشاعه و ترویج ضرورت توجه کامل به مسائل اخلاقی در اقتصاد و بازرگانی توسط نهادهای ذیربط در توسعه مبادلات بازرگانی داخلی و خارجی و افرادی که در آینده عهدهدار تصدی بنگاههای اقتصادی و تولیدی خواهند شد پرداخته تا در آینده رشد و توسعه اقتصادی کشور را در پی داشته باشد.
روابط عمومی وزارت بازرگانی، به منظور آشنا کردن جامعه تجاری کشور با مسایل و موضوعات مرتبط با «اخلاق تجاری» در آغاز سال جاری به برگزاری مسابقه ویژهای در این زمینه اقدام کرد و با طرح 20 پرسش از علاقه مندان برای شرکت در این مسابقه دعوت نمود.
تعداد قابل توجهی از کارشناسان، مدیران و صاحب نظران در سراسر کشور در این مسابقه شرکت کردند. روابط عمومی وزارت بازرگانی وظیفه خود می داند که از فرد فرد آنان صمیمانه سپاسگزاری نماید.
گفتنی است؛ اسامی برندگان این مسابقه نیز متعاقباً از طریق سایت وزارت بازرگانی اعلام خواهد شد.
پاسخهای درست پرسشها
سوالات تستی
1- کدام تعریف مفهوم اخلاق را به طور کامل بیان می کند ؟ گزینه (د) صحیح است
اخلاق مجموعه ای از اصول و ارزشهایی است که از آموزه های مذهبی و تعالیم معنوی سرچشمه می گیرند و بر پایه این اصول و ارزشها، فرد، رفتار و اعمال خود را هدایت و کنترل کرده و رفتار دیگران را مورد قضاوت قرار می دهد.
2- کدام یک از موضوعات زیر در اخلاق تجاری مورد بحث قرار نمی گیرد؟ گزینه (د) صحیح است
مبحث شاخصهای بهره وری در بنگاه های تولیدی ارتباطی به اخلاق تجاری ندارد.
3- کدام یک از فعالیتهای زیر در ردیف رویه های تجاری غیرمنصفانه قرار نمی گیرند؟ گزینه (ج) صحیح می باشد.
انطباق کالاهای تولیدی یا عرضه شده با نمونه مورد توافق جزو رویه های تجاری غیرمنصفانه نیست.
4- این کلام گهربار از کدامیک از پیامبران اولوالعزم است ؟ گزینه (ج) صحیح است
من برای به کمال رساندن فضایل و خوبیهای پسندیده برگزیده شده ام. از سخنان گهربار حضرت محمد (ص) است.
5- اصول اخلاقی لازم الرعایه در تجارت عبارتند از ؟ گزینه (ج) صحیح است
اصول اخلاقی لازم الرعایه در تجارت عبارتند از : صداقت، انصاف، مسئولیت پذیری، رازداری، پایندی به تعهدات.
6- کدام اقدام از لحاظ اخلاقی در بازاریابی مجاز نیست؟ گزینه (ج) صحیح است
مبالغه کردن درخصوص کالاها یا خدمات قابل ارائه به مشتری از لحاظ اخلاقی در بازاریابی مجاز نیست.
7- کدام یک از اقدامات زیر از لحاظ اخلاقی مجاز است ؟ گزینه (الف) صحیح است
برگزاری حراج های غیرصوری (واقعی) از لحاظ اخلاقی مجاز است.
8- کدام تعریف نادرست است؟ گزینه (ب) صحیح است
بنگاه های اقتصادی مکلف به تدوین منشور اخلاقی برای کارکنان خود هستند اگر بگوییم مکلف به تدوین منشور اخلاقی نیستند خلاف اخلاق تجاری است.
9- کدام فعالیت مغایر با اخلاق حرفه ای یا تجاری نیست؟ گزینه (د) صحیح است
جبران خساراتی که در نتیجه عدم نظارت در ساخت کالا یا مشکلات ناشی از کاربرد آن به مصرف کننده وارد شود مغایرتی با اخلاق حرفه ای ندارد و منطبق با موازین آن است.
10- کدام فعالیت مغایر با اخلاق تجاری نیست؟ گزینه (ج) صحیح است
تولید کالاهای بی کیفیت مغایر با اخلاق تجاری (حرفه ای) است نه عدم تولید این قبیل کالاها.
سوالات تشریحی
1ـ اخلاق تجاری را تعریف کنید؟
اخلاق تجاری، شاخه ای از اخلاق کاربردی (عملی) است که اصول اخلاقی و معنوی یا مسایل اخلاقی ناشی از آن را در محیط تجاری مورد بررسی قرار می دهد.
2ـ بازاریابی اجتماعی را تعریف کنید و تفاوت آن را با بازاریابی تجاری بیان نمایید؟
بازاریابی اجتماعی عبارت است از کاربرد اصول بازاریابی به منظور اثرگذاشتن در رفتار بشر به انگیزه کمک به تندرستی او یا به نفع جامعه.
مهمترین وجه تمایز بازاریابی اجتماعی از بازاریابی تجاری آن است که هدف بازاریابی تجاری کسب منافع مادی است درحالیکه در بازاریابی اجتماعی خیر و صلاح جامعه انگیزه اصلی است.
3ـ چرا تحریمهای اقتصادی با اخلاق تجاری مغایرت دارند؟
تحریمهای اقتصادی به دلایل زیر مغایر با اخلاق تجاری هستند :
الف ـ کشوری که به تحریم تجاری یا اقتصادی دست می زند شهروندان خود را از بسیاری از فرصتهای اقتصادی که در کشور مشمول تحریم وجود دارد به طور غیرطبیعی محروم می کند یا بازار فروش کالاهای صادراتی بنگاه های اقتصادی را محدود می نماید. این اقدام با اصل «انصاف» که از اصول شناخته شده اخلاق تجاری است مباینت دارد.
ب ـ شرکتهای تجاری مکلفند که پس از عقد قرارداد، خدمات بعد از فروش محصولات خود را در محدوده زمانی مشخص تامین نمایند. وقفه در تامین این خدمات یا عدم ارائه قطعات و لوازم جانبی کالاهای فروخته شده مغایر با اصل پایبندی به تعهدات است.
پ ـ محروم کردن کالاهای صادراتی کشورهای مشمول تحریم از مزایای اصل دول کامله الوداد یا وضع مالیاتها و تعرفه های گمرکی غیرعادی و هرنوع رفتار تبعیض آمیز مشابه اقدامی غیراخلاقی است.
ت- تحریمهای اقتصادی در مواردی موجبات مرگ و میر بیماران، کودکان یا افراد بی گناه دیگر می شود و نقش یک سلاح کشتار جمعی را ایفا می کند. تحریمهای شورای امنیت علیه عراق موجبات تلف شدن حدود 500 هزار کودک عراقی را فراهم کرد.
ث- تحریمهای اقتصادی در مواردی سوء استفاده های کلانی را موجب می شود. به موجب برنامه «نفت در برابر غذا» در قبال 57 میلیارد دلار درآمدهای نفتی عراق تنها 23 میلیارد دلار کالا به این کشور تحویل شد و بقیه آن مورد سوء استفاده قرار گرفت.
ج- ممنوعیت مسافرت گردشگران به کشورهای مشمول تحریم یا ملـزم کردن بخش خصوصی به خودداری از سرمایه گذاری در این کشورها در اغلب موارد مغایر با اصل آزادی اقتصادی یا قوانین اساسی کشورهای واضع تحریم است.
4ـ مسئولیتهای اجتماعی یک شرکت کدامند؟
مسئولیتهای اجتماعی یک شرکت عبارتند از :
مسئولیتهای اخلاقی – مسئولیتهای قانونی (رعایت قوانین و مقررات)- مسئولیتهای اقتصادی (کسب سود)، مسئولیتهای اختیاری یا تعهداتی که یک شرکت داوطلبانه می پذیرد.
5ـ تجارت عادلانه یا منصفانه چیست و اصول آن کدامند؟
تجارت عادلانه یا منصفانه (FAIR TRADE ) یک نهضت اجتماعی سازمان یافته یا روشی بازار محور است که به منظور کاهش فقر و کمک به تداوم داد و ستد در عرصه ملی و بین المللی به وجود آمده است. هدف تجارت عادلانه آنست که بهای عادلانه کالاها و خدمات به تولیدکنندگان آنها پرداخت شود و استانداردهای زیست محیطی و رفاهی جامعه در مورد آنان رعایت شود.
تجارت عادلانه براصول زیر استوار است :
ـ دسترسی تولیدکنندگانی که در حاشیه قرار دارند به بازارها
ـ برقراری روابط تجاری عادلانه و پایدار
ـ قدرتمندکردن تولیدکنندگان کوچک و متوسط و افزایش ظرفیت و توانمندی آنها
ـ افزایش سطح آگاهی مصرف کنندگان
6ـ نکات اخلاقی مهمی که در فقه اسلامی ذکرشده و رعایت آنها متضمن خیر و صلاح طرفین معامله و جامعه است کدامند؟
نکات اخلاقی مهمی که در فقه اسلامی ذکرشده و رعایت آنها متضمن خیر و صلاح طرفین معامله و جامعه است به اختصار عبارتند از :
ـ تبعیض قایل شدن میان خریداران جایز نیست و مستحب است که فروشنده در تعیین قیمت بین خریداران فرق نگذارد.
ـ اگر مشتری از انجام معامله منصرف شود و درخواست فسخ معامله را را مطرح کند مستحب است که فروشنده این درخواست را قبول کند.
ـ فروش اشیای تقلبی ـ بدون آگاه کردن خریدار از ویژگیهای کالا ـ حرام است
ـ غش در معامله از گناهان بزرگ به شمار میرود
ـ هرنوع حیله یا فریبکاری به قصد زیان رساندن به طرف معامله مجاز نیست و حرام شمرده میشود.
ـ خرید و فروش انواع مسکرات (به سبب زیانی که مصرف این فرآورده ها به سلامت انسان ، جامعه و نسلهای آینده وارد می کند) حرام است.
ـ در موارد متعدد به خریدار یا فروشنده اجازه داده شده است که نسبت به فسخ معامله ای که انجام داده اند اقدام
نمایند.
ـ فروشنده مکلف است تمام اطلاعات مرتبط با کالا را که در افزایش یا کاهش بهای کالا اثر دارد هنگام معامله به خریدار اطلاع دهد.
ـ رضایت طرفین معامله، از شرایط صحت و اعتبار معاملات تجاری است. بنابراین معامله ای که ازطریق اجبار، تهدید
یا توسل به زور انجام گیرد باطل است.
ـ کتمان حقیقت یا دروغگویی در معاملات برکت مال را از بین میبرد.
7ـ رویههای تجاری نامطلوب (غیرمنصفانه) کدامند؟
رویه های تجاری نامطلوب به اختصار عبارتند از :
ـ تبلیغات گمراه کننده
ـ بازاریابی برای کالاهای زیان آور
ـ عدم انطباق کالای تولیدی با نمونه مورد توافق
ـ پنهان نگاهداشتن عیب ذاتی کالا از دید خریدار به طور آگاهانه
ـ فروش کالا به قیمتی کمتر از هزینه نهایی تولید (دامپینگ)
ـ عدم تحویل یا ارسال بموقع کالا
ـ تبعیض در فروش کالا به مشتریان
8ـ آیا بین اخلاق تجاری و سودآوری شرکتها رابطه ای وجود دارد؟ توضیح دهید .
تحقیقات بین المللی نشان داده است که میانگین سود شرکتهایی که دارای رهنمودهای اخلاقـی هستند و معیارها و ضوابط شناخته شده اخلاق حرفه ای را رعایت می کنند بالاتر از میانگین سود شرکتهایی است که به اخلاق حرفه ای توجهی ندارند یا برای کادر شاغل خود «نظام نامه های اخلاقی» تعیین نکرده اند. پایبندی به موازین اخلاق حرفه ای یک مزیت تجاری بسیار مهم در عرصه مناسبات بین المللی است.
9ـ آیا تاسیس مرکزی برای آموزش اخلاق تجاری در ایران را ضروری می دانید؟ درصورت مثبت بودن پاسخ، وظایف این مرکز و فعالیتهای آن چه باید باشد؟
تاسیس چنین مرکزی کاملاً ضرورت دارد و لازم است که اتاق بازرگانی، سازمان توسعه تجارت ایران و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی دراین زمینه پیشقدم شوند و با همکاری دانشکده های اقتصاد، بازرگانی و مدیریت، این مرکز را در اسرع وقت راه اندازی کنند.
مهمترین موضوعاتی که آموزش آنها ضروری است عبارتند از :
ـ پیشینه اخلاق تجاری در جهان
ـ اصول و مبانی اخلاق تجاری و دیدگاه های اندیشمندان در مورد کاربرد آن
ـ رویههای تجاری منصفانه و غیرمنصفانه
ـ رهنمودهای اخلاقی در باب تبلیغات تجاری
ـ حقوق مصرفکننده و اخلاق در تولید
ـ جهانی شدن و اخلاق تجاری
ـ بازاریابی اجتماعی و رابطه آن با اخلاق
ـ اخلاق تجاری و حقوق مالکیت معنوی
ـ اخلاق حرفهای در فقه اسلامی
ـ تعاریف ارزشهای اخلاقی
ـ تجارت منصفانه یا عادلانه
ـ منشورهای اخلاقی و چگونگی تدوین آنها
ـ اصطلاح شناسی اخلاق تجاری
ـ سازمانهای بینالمللی فعال در زمینه اخلاق حرفهای
10ـ ویژگیهای کالاهای تقلبی یا غیراصیل را شرح دهید (ده ویژگی را نام ببرید)
- کالای تقلبی کالایی است که ارزش کاربردی ندارد یا ارزش کاربردی آن معادل ارزش کالای مشابه همنام (اصیل) نباشد.
- کالاهای غیراستاندارد که گواهی ساخت آنها غیرواقعی است و کمپانی ذیربط اصالت آنها را تائید نکند.
- کالاهایی که قطعات آنها کامل نبوده یا با قطعاتی تعویض شده باشد که از کیفیت اعلام شده برخوردار نباشد.
- کالاهایی که مواد افزودنی غیرمجاز یا ترکیبات ممنوع در ساخت آنها بکار رود.
- کالاهایی که برای آنها استاندارد اجباری تعیین شده اما فاقد استاندارد باشند و مصرف آنها به اکو سیستم، انسانها، نباتات یا حیوانات آسیب برساند.
- هر کالایی که طرح صنعتی یا «برند» آن اصیل نباشد
- کالاهایی که «برند» های آنها مشابه «برند» های معروف و شناخته شده باشد و خریدار را به اشتباه بیندازد.
- هرکالایی که اطلاعات مربوط به آن [محل تولید، کشور سازنده و ...] نادرست یا غیرواقعی باشد و خریدار نتواند کشور سازنده را تشخیص دهد.
- کالاها، تجهیزات یا قطعات یدکی که بدون رعایت حقوق مالکیت معنوی تولید و عرضه شوند یا شبیه طرحهای صنعتی مورد حمایت باشند.
- هر کالایی که به منظور فریب دادن مشتری ، علامت تجاری یا «برند»، تاریخ ساخت یا تاریخ مصرف آن دستکاری یا محو شده باشد.